Przestrzenie i moduły

Aplikacja ma dwa poziomy nawigacji: przestrzeń roboczą (przełącznik w nagłówku) i moduł (ikona w lewym pasku). Geodeta pracuje w innym zestawie narzędzi niż analityk GIS czy projektant BIM, więc przestrzeń zawęża listę modułów do tego zestawu.

Przestrzenie

Przycisk przestrzeni wyłączonej nie znika — stoi na swoim miejscu, wyszarzony, do czasu wypełnienia jej modułów treścią. Od 2026-09-26 wszystkie przestrzenie są czynne.

Moduły wspólne

Moduły oznaczone jako wspólne są widoczne w każdej przestrzeni: Projekty, DRIVE, DOC, S-Base, JSON Canvas, FLOW-CAD, SCAN-TO-CAD, FORM-CAD, Tablica, Terminal, Zadania, Pomoc, Ustawienia.

SCAN-TO-CAD (od 2026-09-26) zamienia skan rysunku na geometrię: georeferencja parami punktów, rozpoznawanie linii z rastra (albo warstwa wektorowa PDF), OCR tekstu, pobranie DXF/SVG/GeoJSON w metrach albo wstawienie obiektów do rysunku projektu; działa bez otwartego projektu i otwiera go ikona w lewym railu. Opis: SCAN-TO-CAD.

FLOW-CAD (od 2026-09-26) to konwerter plików między formatami — DXF, SVG, GeoJSON, OBJ, STL, PLY, glTF, IFC, XLSX, CSV, JSON, PDF i inne — z podglądem, edycją i tworzeniem nowego pliku; działa bez otwartego projektu i otwiera go ikona w lewym railu. Opis: FLOW-CAD.

FORM-CAD (od 2026-09-26) to formatki obiektu: drzewo obiekt → segmenty → elementy z ilościami liczonymi na cały obiekt, zestawienie elementów w tabeli i graf, import z pliku własnego albo z XLSX/CSV, eksport do XLSX / CSV / PDF / MD i JSON Canvas. Formatki żyją w magazynie stanowiska, nie w projekcie — moduł działa bez otwartego projektu i otwiera go ikona w lewym railu. Opis: FORM-CAD.

CAD-DRAW (od 2026-09-29) to deska kreślarska: rysunek techniczny w układzie prostokątnym, jak w AutoCAD-zie, bez mapy i bez georeferencji. Rysuje tymi samymi stylami linii, co mapa — wzory LIN/SHX pochodzą z bibliotek aplikacji (MapaZas2021, MapaZas2015, K-1 ’98, D19, GK-1), więc kreska 3 mm ma tu tyle samo milimetrów, co w GEO-CAD2D. Ma własną zakładkę w pasku górnym i działa bez otwartego projektu. Opis: CAD-DRAW.

DOC i JSON Canvas nie mają własnej zakładki w pasku górnym — od 2026-09-12 otwiera je rozwijane menu NARZĘDZIA (po zakładkach DRIVE, S-Base, Tablica). Zakładka NARZĘDZIA świeci pełnym tłem, gdy któreś z tych okien jest na wierzchu, i samym obrysem, gdy któreś jest zminimalizowane; pozycja w menu przywraca wtedy okno.

Moduły otwierane jako pływające okno

Tablica, DOC, JSON Canvas i Terminal nie zabierają obszaru roboczego — otwierają się jako okno nad nim. Powód jest praktyczny: te cztery moduły towarzyszą pracy, zamiast ją zastępować. Dziennik czyta się w trakcie rysowania, notatkę pisze patrząc na mapę.

Okno można przesuwać (chwyt za nagłówek), zmieniać jego rozmiar (uchwyt w prawym dolnym rogu), zamykać i minimalizować. Kilka okien może stać otworem naraz; kliknięcie w okno wynosi je na wierzch.

Okno żyje w obrębie obszaru roboczego — nie zasłania navbaru ani sliderów i nie da się go wyciągnąć poza krawędź. Zwężenie obszaru (rozwinięcie slidera, zmiana rozmiaru przeglądarki) wciąga okna z powrotem do środka.

Minimalizacja chowa okno do jego zakładki w górnym pasku — zakładka zostaje wtedy obrysowana zamiast wypełniona, a kliknięcie przywraca okno tam, gdzie stało. Zminimalizowane okno nie jest zamknięte: terminal nie gubi dziennika, tablica nieodłożonego szkicu, a płótno JSON Canvas układu węzłów. Położenie i rozmiar każdego okna przeżywają odświeżenie strony.

Moduł gotowy a zapowiedziany

Rejestr modułów niesie pole stan:

• gotowy — moduł ma treść i działa;
• zapowiedziany — moduł to na razie sama pozycja, zarezerwowane miejsce dla etapu z katalogu Plan/. Taka pozycja zawsze niesie ścieżkę do pliku etapu i wyświetla ekran zapowiedzi, bo pozycja bez treści, która nie mówi czym zostanie wypełniona, jest gorsza niż jej brak.

Dzisiaj żaden moduł nie jest zapowiedziany. Ostatni — BIM-CAD (Plan/09-bim.md) — dostał treść 2026-09-26: dokumentację IFC z rysunku 2D (BIM-CAD).

GES-CAD przestał być zapowiedzią 2026-09-14. To moduł dla zarządców sieci uzbrojenia podziemnego — miejsce, w którym prowadzą bazę danych swojej sieci. Zawiera wszystko z GEO-CAD2D: tę samą mapę, drzewo obiektów GESUT, EGiB i BDOT500, rysowanie znakami, import GML i DXF, tabelę obiektów i menu NARZĘDZIA. Projekt można otwierać w GES-CAD jako module startowym.

Katalogi domyślne — bloki producentów

Lewa szuflada GEO-CAD2D i GES-CAD ma zakładkę KATALOGI (obok WARSTWY, GESUT, EGiB, BDOT500): drzewo sieć → system producenta → pozycja z biblioteki biblioteki BIM sieci — rury o dostępnych średnicach, studnie z kinetami, zasuwy, hydranty, studnie kablowe. Katalog należy do stanowiska, więc każdy nowy projekt ma go od razu, bez podpinania.

Wybór pozycji działa jak wybór znaku z GESUT: warstwa dostaje styl, a każdy narysowany na niej obiekt — identyfikator typu produktu i średnicę. Dzięki temu sieć niesie nie „rurę DN 200", tylko „PVC-U SN8 DN 200 Pipelife, numer katalogowy 3495201062" — a to jest zapis, którego potrzebuje ewidencja gestora sieci. Atrybut wpisany ręcznie nadal wygrywa z katalogiem: wartość zmierzona jest bliższa prawdy niż wartość z tabeli.

Sieć w 3D — widok izometryczny

Po imporcie pliku GML w GES-CAD aplikacja sama buduje sieć w 3D i otwiera ją nad mapą w widoku izometrycznym (od 2026-09-26 także w GIS-BASE — ta sama scena i ta sama kamera). Drugiego kliknięcia nie trzeba. Ten sam widok otwiera pozycja NARZĘDZIA → Sieć 3D — widok izometryczny, na przykład po dorysowaniu obiektów.

Obiekt z typem z katalogu rysuje się w tej scenie jako blok liczony z parametrów, a nie walec: studnia dostaje trzon o swoim DN, kinetę na dole z króćcami wlotów i zwężenie do włazu; zasuwa — korpus o długości zabudowy z trzpieniem do skrzynki; studnia kablowa — prostopadłościan o wymiarach katalogowych z pokrywą. Głębokość bierze się z rzędnych rysunku, więc ta sama pozycja katalogu pasuje do płytkiego i do głębokiego wykopu. Wymiar, którego pozycja nie niesie, jest przyjęty — i tak jest opisany, jak głębokości przyjęte przy obiektach bez rzędnych.

• Przewody stają się rurami o średnicy z atrybutu, w milimetrach. Przewód bez średnicy dostaje DN 100.
• Wysokość bierze się z nośników rzędnych GESUT leżących najdalej 1 m od osi przewodu. Rzędna góry to wierzch rury, więc oś leży o promień niżej. Między nośnikami wysokość jest liczona liniowo po długości trasy.
• Urządzenia stają się walcami od rzędnej dołu do rzędnej góry najbliższego nośnika, który ma obie rzędne.
• Obiekt bez rzędnych dostaje głębokość przyjętą i jest rysowany półprzezroczyście. Poziomem terenu jest mediana rzędnych góry urządzeń, czyli włazów. Od niego odejmowana jest typowa głębokość sieci: woda 1,6 m, kanalizacja 2,5 m, gaz 1,0 m, ciepło 1,2 m, energetyka 0,8 m, telekomunikacja 0,7 m, pozostałe 1,0 m. To nie są wartości z normy ani z pomiaru. Konsola wypisuje każdy taki obiekt, a pasek widoku podaje ich liczbę. Materiał z PODGiK zwykle nie ma rzędnych przewodów, więc bez tego widok byłby prawie pusty.

Widok ma rzut równoległy: azymut 45° i wzniesienie 35,264°. Przyciski obracają go o 90°. Kółko myszy przybliża, przeciąganie przesuwa. Przycisk z ramką wraca do całej sieci w kadrze. H ×5 i H ×10 przewyższają skalę pionową, bo sieć leży na 1–3 m głębokości, a ciągnie się przez setki metrów. Bez przewyższenia przewody zlewają się w jedną płaszczyznę.

XIS-BASE3D (do 2026-09-26 XIS 3D) przestał nim być w wydaniu 260910_01_1650 — moduł buduje bryły LoD1 budynków z obrysów EGiB i zapisuje je w CityJSON.

Od 2026-09-12 XIS-BASE3D ma też otoczenie OSM: przycisk POBIERZ OTOCZENIE ściąga z OpenStreetMap (Overpass) budynki i drogi dla widocznego kadru mapy i stawia je na tej samej scenie, co bryły z EGiB — szare, żeby odróżnić je od opracowania. Wysokość budynku bierze się z tagu height, a bez niego z building:levels razy wysokość kondygnacji z panelu; bez obu jest przyjęta (10 m) i policzona osobno. Drogi są płaskimi pasami o szerokości z width, lanes albo klasy drogi. Otoczenie nie wchodzi do eksportu CityJSON: to inne źródło na innej licencji (ODbL, atrybucja „© OpenStreetMap contributors" w panelu). Wzorzec: projekt map3d.

Moduły a narzędzia

Przy zakładaniu projektu wybiera się jego moduł startowy. Lista do wyboru nie zawiera wszystkich modułów: odpadają zapowiedziane oraz te, które są narzędziami, a nie miejscem pracy nad opracowaniem — S-Base, DRIVE, DOC, JSON Canvas, Ustawienia, Projekty i Pomoc.

Różnica jest rzeczowa: do GEO, CAD2D czy GIS wchodzi się z projektem i pracuje na jego obiektach. Biblioteka znaków, dysk, dokumenty, płótno i pomoc służą całej aplikacji, nie konkretnemu opracowaniu — otwieranie projektu „w bibliotece znaków" nie znaczy nic.

Wspólna mapa

Moduły GEO, CAD2D, GIS-BASE, CAD3D, XIS-BASE3D i GES-CAD rysują na tej samej instancji mapy. Powstaje ona raz i nie jest odmontowywana przy zmianie modułu — druga instancja oznaczałaby drugi zestaw kafelków, drugą kamerę i rozjazd widoku przy przełączaniu.